Gobabis te laks, Smallingerlands geld nu naar andere regio in Namibië

DRACHTEN

De gemeente Smallingerland stopt met het project voor toiletten in Gobabis. Het geld dat nog over is, 77.600 euro, wordt gestopt in een project in een ander dorp in Namibië.

In 2010 is een project in Gobabis gestart om 300 à 400 droogtoiletten te bouwen. Vorig jaar bleek dat het draagvlak onder bestuur en bevolking voor het project verdwenen was. Het lokale bestuur liet zich leiden door landelijke politici die geen droogtoiletten in stedelijk gebied willen en door het niet adequaat uitvoeren van de bouw (de urine werd niet afgevoerd) werd het een smurrie in de verzamelbakken. De gemeente Gobabis kon of wilde die bakken niet legen. Daarop heeft Smallingerland in samenspraak met de NHL en Wetsus een alternatief droogtoilet systeem ontworpen dat antwoord moest bieden op de problemen. Het nieuwe systeem voorkwam dat urine wegliep in de ondergrond, terwijl de toiletten konden worden geleegd zonder dat mensen in contact kwamen met de urine en poep. Het systeem was betaalbaar en leek acceptabel voor de bewoners van Gobabis. Kunstmest Voordeel van het systeem, ontworpen door student Osman Zafar, was dat het afval werd omgezet in struviet, een kunstmest die het veel duurdere en schaars wordende fosfaat kan vervangen. Hier is ook internationaal veel belangstelling voor. De ingezamelde poep wordt verwerkt tot compost dat ook verhandelbaar is. Zafar werd ook door Smallingerland ingehuurd om het project te begeleiden, maar de harde afspraken met de gemeente Gobabis op zowel ambtelijk als bestuurlijk niveau bleken steeds weer anders geïnterpreteerd te worden. De wethouders Ketelaar en Krans hebben na een lange vergadering een overeenkomst gesloten, maar in januari bleken de nieuwe raadsleden die waren aangetreden na de jongste verkiezingen in Namibië, zich niet verantwoordelijk te voelen voor oude afspraken. De weerstand tegen droogtoiletten berust volgens Smallingerland op verkeerde sentimenten. Vooral lokale politici wijzen op de geschiedenis van Apartheid, waarin de zwarte bevolking de poepdozen van blanken moesten legen. Dit speelt op regionaal niveau minder. Een maand Smallingerland heeft Gobabis een maand de tijd gegeven en toen niet werd gereageerd is besloten het project stop te zetten. Omdat de moeilijkheden al werden gevreesd, was eerder al contact gelegd met sponsor Aqua4AII en de gouverneur van de Omaheke regio. In die regio zullen nu de toiletten worden geplaatst in de stad Otjinene, 180 km noordelijker gelegen. Daarmee kunnen de aangeschafte toiletten en materialen alsnog goed worden benut. Ook wordt op die manier alsnog voldaan aan de subsidievoorwaarden van Aqua4AII. Het betekent wel dat het project in september 2016 opgeleverd moet worden. Daarom is de voortzetting van het project in Otjinene inmiddels al in gang gezet. In mei zijn de toiletten aangelegd en nog deze maand wordt de struvietinstallatie verscheept, zodat het project in juli en augustus afgerond kan worden. Alternatief project Voor het project 'Sanitation Unit Gobabis' was bij aanvang in totaal 126.700 euro beschikbaar. Daarvan is nu nog 77.600 euro over. Met subsidies van Wetterskip en Provinsje (8.100 euro elk) en Aqua4All (64.100 euro) komt in totaal 157.900 euro beschikbaar voor het alternatieve project. Daarvan is al 99.500 euro uitgegeven. Voor het afronden is nog een klein tekort van 4.400 euro. Daarvoor wordt een bijdrage gevraagd van de ontvangende gemeente Otjinene. Kan die dat niet betalen, dan moet er alsnog ergens worden bezuinigd.

Auteur

Fokke Wester