Oer de Brêge | Voor Axel Honselaar is Gorredijk misschien iets té relaxt

Redacteur Fokke Wester ontmoette op de brug in de Hoofdstraat Axel Honselaar (65) uit Gorredijk.

Je bent hier niet geboren.

Nee, nee, ik ben geboren in Den Haag. En ik ben dik anderhalf jaar geleden hier komen wonen weer.

Weer.

Nou, niet hier, maar weer in Friesland, dan.

Je hebt eerder in Friesland gewoond.

Ik heb eerder in Friesland gewoond, ja, in Drachten. Ik ben een Hagenaar.

Hagenaar of Hagenees?

Hagenees, haha. En een halve Indonees. Maar op mijn veertiende ben ik naar Friesland gekomen, met mijn moeder in die tijd, in Nij Beets kwamen we toen terecht.

Je vader en moeder waren gescheiden?

Ja, die waren gescheiden, dus ik heb een groot deel van mijn jeugd eigenlijk, vanaf mijn veertiende, mijn puberteit heb ik in Friesland doorgebracht.

Spreek je ook nog Fries?

No, ik ken it wol in bytsje, hear, mar ik moat der altyd sa by tinke, hin? Dus ik doe het maar even in het Haags. Maar mijn jeugd doorgebracht in Drachten, hoofdzakelijk. Ben daar ook getrouwd, met een mooie blonde Friese dame uiteraard. Maar om een lang verhaal, want het is een heel lang verhaal, hoor, maar op mijn veertigste ben ik naar India vertrokken met mijn vrouw, op de fiets.

Op de fiets? En waarom India?

India heeft mij altijd getrokken, vanwege de Oosterse filosofieën.

Bhagwan?

Nou, Bhagwan? Ja, zijn filosofie wel, maar hij zelf niet direct. Bhagwan, dat is eigenlijk het Tantrisme, zeg maar, dat vind ik interessant.

Wat houdt dat in, tantrisme? Ik ken alleen het begrip tantrasex.

Ja, inderdaad. De meeste mensen beginnen daar meteen over, maar waar het om gaat is eigenlijk meer de vervulling van je zelf zijn, in het geven van liefde, eigenlijk. En onvoorwaardelijk. Er zijn stapels van zulke dikke boeken over geschreven, maar het is een mysterieus iets.

Heeft het met Boeddhisme te maken?

Het heeft met Boeddhisme te maken. Het Boeddhisme komt uit het Hindoeisme, maar tantra kun je niet in een paar woorden uitleggen.

Maar het is dus een leer van liefde, begrijp ik.

Ja, en het leven nemen zoals het is, eigenlijk, weet je wel? En dus ook vooral doen wat je graag wilt en daar komt dan, die eh, die sex, die is natuurlijk aantrekkelijk voor een hoop mensen. Doen wat je wilt, leuk, weet je wel?

Maar jij wilde dus op een gegeven moment met je vrouw op de fiets naar India.

Ik wilde eigenlijk iets gaan doen voor de wereld.

Toen was je veertig, je had geen baan hier?

Nu ja, ik was een tijd zelfstandig geweest, als glazenwasser, lekker buiten werken. Zo ben ik niet opgeleid, hoor, ik heb een metaalopleiding.

Maar hoe ging dat? Je stapt op de fiets, koffer achterop...

Nou ja, je hebt natuurlijk wel wat voorbereiding gehad, maar we zijn op een gegeven moment op de fiets gestapt en we zijn gaan rijden.Van Ureterp, daar woonde ik toen, via Parijs, om het maar even in vogelvlucht te doen. Mijn zoon is nog een stuk meegefietst, in die tijd, zo zijn we doorgefietst naar Italië, naar Zuid-Italië, naar Igoumenitsa gevaren met de boot...

Dat is in Griekenland?

Ja.

Turkije door...

Ja. En helaas konden we in die tijd geen visum krijgen voor Iran, dat kregen we niet voor elkaar. Ayatollah Khomeiny die was nog steeds erg moeilijk. Wij kregen dat visum niet op tijd, want het was al oktober toen we daar in Turkije waren, toen begon het echt koud te worden. En je hebt in Zuid-Turkije nog de bergen tussen Iran en Turkije en dat begon dicht te sneeuwen. Toen hebben wij gezegd: we gaan niet verder wachten, dus toen hebben we het vliegtuig genomen van Istanbul naar Karachi. En daar zijn we weer verder gaan fietsen.

Je had de fiets mee in het vliegtuig.

Fiets mee in het vliegtuig, ja, dat was heel erg leuk. Want toen we dus in Karachi aankwamen, daar op dat vliegveld, dan krijg je allemaal van die mannetjes om je heen van: taxi meneer, taxi meneer, waar wil je heen? En wij zo van nee, we hoeven geen taxi. Maar dat geloven ze niet, want je moet daar toch weg of zo...

En daar komt die fiets uit het vliegtuig.

Ja, fiets in elkaar zetten en we stappen op en nou, See you! Dat was wel heel grappig, ja.

En toen ben je naar zo'n ashram gegaan?

Nee, nee, we wilden eigenlijk iets gaan doen voor de Derde wereld. Een straatkinderproject, dat hadden we in ons hoofd, maar we wisten eigenlijk nog niet precies in welk land, misschien Pakistan...

Je bent gewoon op de bonnefooi die kant opgegaan...

Min of meer op de bonnefooi. Om iets te gaan doen. Om uit Nederland weg te gaan.

Was dat ook een vlucht uit de maatschappij hier?

Nou ja, we vonden niet zoveel uitdaging in Nederland, zeg maar, het is allemaal een beetje te gezapig, huisje, boompje, beestje, en een heleboel dingen van de Westerse wereld vind ik maar een beetje zozo. Zorgen voor elkaar, zorgen voor je broeders. De wereld is een broederschap van mensen, natuurlijk, en ik dacht dat ik me in het Oosten meer nuttig kon maken, in die ontwikkelingslanden. Nou is India niet echt meer een ontwikkelingsland...

Maar er zijn arme mensen genoeg.

Ja.

En dat lukte ook?

Ja, we zijn er dus 23 jaar gebleven. In eerste instantie zijn we eerst twee maanden in Pakistan rond gaan kijken, maar dat was echt een beetje te moeilijk voor mijn vrouw, omdat die moslims daarzo, eh... Ik was net een soort politieagent die de hele tijd mijn vrouw in de gaten moest houden, weet je wel? Gewoon vervelend, zeg maar, weet je wel? Lastig. Zij had geen vrijheid.

Echt lastig vallen, handtastelijk...

Nou, dat niet zozeer hoor, maar meer altijd proberen om met haar in contact te komen. En dat ging dan vaak op een slinkse manier via mij, want ze mogen een vrouw niet direct aanspreken, daarzo. Dan was het van: hé where are you from en what is this? Dat was dus mijn vrouw. Dat soort dingen, dat was gewoon erg vervelend. Op straat lopen, dat ze steeds proberen om een soort van botsing te forceren, nou ja, handtastelijk op een bepaalde manier, maar niet echt in de kont knijpen of iets dergelijks. Maar in ieder geval: we hebben dus wel gezegd van nou nee, hier kunnen we niet echt vrij leven, zeg maar. Dus zijn we doorgegaan naar India en uiteindelijk ook naar Nepal. En in Nepal zijn we dus op advies van een Nederlandse helikopterpiloot, een reddingspiloot daarzo, die trainde ook mensen, zijn we op een gegeven moment een bepaald gebied ingegaan. Bharpa, heette dat, en daar zijn we een paar jaar bezig geweest en uiteindelijk hebben we er een schooltje opgezet en dat hebben we daar dus achtergelaten. En de winterperiodes, de maanden december, januari, dan werd het te koud in de bergen. We zaten op 2000 meter hoogte, anderhalve dag lopen van de stad vandaan. Maar de wintermaanden gingen we wel naar India, naar Goa. En om daar iets te doen te hebben, want twee maanden pauze is wel leuk, natuurlijk, maar we zijn toen op een gegeven moment appeltaarten gaan bakken en die ben ik gaan verkopen. Mijn vrouw maakte de appeltaarten en ik ben ze gaan verkopen op het strand. En dat ging heel erg leuk, gewoon. Dat waren gewoon stukjes appeltaart, ik sneed zo acht stukjes af...

Gewoon Nederlandse appeltaart.

Nederlandse appeltaart, ja. En dat bood ik aan op het strand aan mensen die daar lagen te zonnebaden.

En dat verdiende lekker.

Ja. Een week later waren het drie appeltaarten per dag en aan het eind van de twee maanden verkochten we zeven appeltaarten op een dag. Dus dat gingen we het volgende jaar weer doen. Maar toen heb ik ook gelijk een scootertje gehuurd en toen ben ik dus die appeltaarten in andere dorpjes, omliggende dorpjes aan het strand, ben ik die gaan neerzetten bij tentjes. Dan hoefden ze niet te betalen vooraf. Ze betaalden achteraf wat ze verkocht hadden, want ik wist wel dat dat ging lopen. Nou, aan het eind van dat tweede jaar verkochten we meer dan twintig appeltaarten per dag op die manier, weet je wel?

En dan loop je binnen, daar?

Nou, we zagen dus op een gegeven moment wel: je kan hier van leven, weet je wel? Alleen mijn vrouw zei...

Waar leefden jullie daarvoor dan van, toen jullie dat schooltje opzetten?

Wij hadden wel wat geld al meegenomen. En we hadden een stichting die ons wel enigszins kon steunen.

Er zijn verschillende van die stichtingen hier in Friesland ook hè? Die projecten in Nepal ondersteunen.

Ja, maar wij hadden onze eigen stichting opgezet. En daar kwam dus een gedeelte van het geld vandaan. In ieder geval voor de bouw. Ons eigen onderhoud, dat hadden we. Mijn vrouw die had in die tijd nog een kleine wao-uitkering, wat ons wel een soort van basis gaf, in ieder geval.

En je leeft daar sneller goed van dat geld dan hier.

Jaah, zeker in die tijd nog.

Maar goed, die appelgebakhandel, die begon te lopen.

Ja. Dat begon te lopen. Maar mijn vrouw zei op een gegeven moment van: ik verveel me, want ik zit de hele dag thuis appeltaarten te maken. We hebben een tuintje hierzo, waarom zetten we niet een paar tafeltjes neer, doen we er wat koffie bij. We hebben dat oventje en daarin kunnen we brood maken, kunnen we goede ontbijtjes maken en komen er weer wat mensen hier. Heb ik wat aanspraak en zo, weet je wel? Dat hebben we dus gedaan, en uiteindelijk, ik ga snel hoor, want anders staan we hier morgenochtend nog te praten, uiteindelijk is dat dus uitgelopen op een restaurant.

En dat bestaat nog steeds?

Het restaurant bestaat nog steeds. Het heet Double Dutch, dat kun je ook vinden op DoubleDutch Goa. Dat is een van de bestlopende restaurants van Goa geworden, eigenlijk. Het werd steeds drukker. We zijn altijd alles zelf blijven maken. We maakten op een ggeven moment onze eigen jam, gebak, ons eigen, eh, van alles en nog wat, onze eigen pasta maakten wij.

Had je ooit gedacht dat je zo'n ondernemer zou zijn?

Nee, nee. Nou ja, ondernemend wel, maar dat er een restaurant zou komen in India, nee, dat was een toevalstreffer. Het is een gouden kans geweest, eigenlijk.

Okee, maar nou zit je hier weer.

Ja. Op een gegeven moment werd dat idyllische vissersdorpje, Arambol, dat ging zich zo uitbreiden door dat toerisme, waar wij dus een beetje voor verantwoordelijk zijn geweest. Het werd erg populair, en zo druk, ik vond het op een gegeven moment echt niet leuk meer. Overal werden hotels gebouwd. De natuur werd verwoest en er werden weer hotels neergezet. Wij hadden een redelijk goedlopende zaak en ik begon te denken van joh, kunnen we niet een keertje naar een wat relaxtere omgeving gaan, weet je wel? Maar mijn vrouw die is toen met gehandicapte kinderen bezig gegaan, die begon eigenlijk steeds meer wortel te schieten daarzo.

Echt opvang?

Ja, gehandicapte kinderen opvangen. En ik kreeg zoiets van, ja, ik ga dit niet volhouden. En dat heeft ons eigenlijk uit elkaar gehaald, zeg maar, tenslotte.

Zij raakte daar steeds vaster en jij...

Ik wilde op een gegeven moment weg, daar komt het in het kort op neer, ja. En dat is uiteindelijk ook gebeurd, drie jaar geleden. Of eigenlijk vijf jaar geleden, toen heeft zij mij uitgekocht uit de zaak. En ik dacht, misschien kan ik het redden tot aan mijn aow, want ik ging er toen vanuit dat dat tot mijn 65-ste zou zijn, dus dan zou ik nu al een jaar gehad hebben. Maar ik heb het drie jaar volgehouden met dat afkoopbedrag. En toen was mijn geld op...

Toen zat je nog steeds in India.

Toen zat ik nog steeds in India, ja. En toen ben ik dus min of meer noodgedwongen gewoon tijdelijk naar Nederland terug gekomen, zeg maar.

Meteen in Gorredijk?

Nee, ik kwam eerst in, hoe heten die woningen, Carex antikraakprojecten.

Waar?

Ik heb eerst in Frieschepalen gezeten, in een schoollokaal, toen in Heerenveen in een klein ouderenwoninkje, maar dat werd op een gegeven moment ook weer afgebroken, toen kwam ik in Dokkum terecht. Maar toen had ik al een huis aangevraagd. Ik ben 55-plus, dus ik kreeg op een gegeven moment een woning in Drachten aangeboden, in een grote flat, op de tweede verdieping, derde verdieping was dat. Heb ik een tijd gezeten. Mooie flat, mooi plekje, maar ik zag geen mensen, joh. En ik wou een kat. Toen kreeg ik op een gegeven moment dit hier in Gorredijk aangeboden, op de begane grond, met groen er omheen en zo. Ik zei, dan ga ik nog één keer verhuizen en dan moet het wel over zijn, haha. Dus nou zit ik sinds anderhalf jaar hier. Over zes maanden krijg ik mijn aow.

En hoe hou je het tot die tijd vol? Heb je een uitkering?

Ja, ik heb gwoon een bijstandsuitkering, dus op een laag pitje.

Minimaal.

Ja, minimaal.

Gewoon rustig aan doen.

Ja, ik heb geen klagen hoor. Ik hoor een hoop mensen klagen over de armoede in Nederland, maar daar moet ik om lachen.

Ja, als je in India hebt gezeten weet je hoe het ook kan.

Dan weet je wat armoede is, precies, ik weet niet waar de mensen het over hebben, hierzo, echt niet. Want ik heb dus het minimum, maar ik kan nog altijd zuinig aan leven en een paar honderd euro per maand overhouden.

Toch nog.

Ja, toch nog, dus okee. Nou ja, dat heb ik wel geleerd, natuurlijk. Ik kan mijn eigen potje koken.

Hoe bevalt Gorredijk.

Ja, Gorredijk is natuurlijk een leuk dorp, maar hier is ook niet zo gek veel te doen, op zich.

Maar je kunt hier wel heel rustig en relaxt leven.

Rustig, relaxt, gewoon mediteren enzovoort, wat op mezelf wonen. En ik kan de natuur in, weet je wel?

Je stapt op de fiets.

Ja, ik stap op de fiets, of ik ga wandelen. Ik ga de deur uit en ik loop zo de landerijen in. Ik loop naar Beetsterzwaag door het bos en ik pak een bus terug, of zoiets dergelijks. Ja, ik hou wel van dit relaxte leven. Het uitgaansleven doet mij helemaal niks meer. Maar over een half jaar dan ben ik wel van plan om weer meer tijd in India door te gaan brengen.

Ja? toch weer?

Ja, dan ga ik in ieder geval drie maanden per jaar...

Heb je nog contact met je ex-vrouw?

Ja, wel weer wat. We zijn dan wel gescheiden, maar we zijn nog goed bevriend. We hebben allebei wel begrepen wat er aan de hand was.

Zij heeft dat restaurant nog?

Zij heeft dat restaurant nog steeds, ja.

En nog steeds die opvang voor gehandicapten.

Ja.

Zij heeft daar echt haar draai gevonden.

Ja, zij heeft haar draai gevonden daar. En dat zal voorlopig ook wel blijven. Wie weet kan ik haar in de toekomst wel weer gaan helpen. Dat gaan we zien gewoon.

Je had geen zin om naar Den Haag te gaan?

Nee, nee, Den Haag daar ben ik vanaf mijn veertiende niet meer geweest. Ik dacht eigenlijk dat ik hier misschien nog wat oude jeugdvrienden zou vinden, zeg maar van mijn puberteit en zo, maar eerlijk gezegd: ze vallen bij bosjes, zeg maar.

Gaat dat zo hard?

Ja, er zijn er best wel een stuk of wat overleden.

Zelfs voor hun 65-ste al.

Ja, vrij jong. Vrij veel kennissen van mij zijn op hun 63-ste overleden, ja. Een hoop kanker en ja, er is er eentje omgekomen in een brand. Het is een generatie van mensen die jong moeten gaan, of zo, ik weet dat niet precies. Het is een beetje als met die popsterren die op hun 27-ste allemaal dood gaan.

Maar dat relativeert alles natuurlijk wel heel erg.

In de zin van?

Het kan zomaar afgelopen zijn.

Ja, maar dat heb ik altijd geweten.

Je moet inderdaad doen wat je wilt.

Je moet doen wat je wilt, ja precies.

Neem het leven zoals het is.

Ja, precies, ja. En eigenlijk niet gaan zitten wachten, wat ik nu doe. Dat is moeilijk.

Maar goed, nog een paar maanden.

Ja, nog zes maanden, ja, dan krijg ik een hoop vrijheid terug in ieder geval. Want hier ben je natuurlijk erg gebonden aan de regels, zeg maar. Ik zou best graag de helft van mijn uitkering willen hebben, dat ik dan bij wijze van spreken die tijd in India kan uitzitten, maar dat gaat niet.

En dat kan wel met aow?

Met aow mag ik officieel drie maanden het land uit. Dus dat zou in ieder geval in de winter al heel prettig zijn. En als ik ingeschreven sta in het buitenland, dan mag je dus langer blijven, dan kun je de aow gewoon behouden

Vind jij het hier ook zo ontzettend koud?

Ja, ik heb het nog steeds ontzettend koud, ja. Het eerste jaar had ik zoiets van: wat is er toch met die verwarming aan de hand, man. Die flat in Drachten, daar zat ik op het westen, dus in de ondergaande zon. En zomers was het daar 25, 26 graden, dus heerlijk, weet je wel? Die mensen maar klagen over de hitte, en ik was lekker op temperatuur.

Het is nog even behelpen.

Ja.