Tuinontwerper Nienke Plantinga wil thuiskomen in haar groene paradijs

Beetsterzwaag - Als kind vond Nienke Plantinga de weelderige tuin van de buren al veel interessanter dan de nette aangeharkte tuin bij haar thuis. Nu is ze tuinonterper.

Nienke: „Mijn moeder zei dat ik de buurman maar moest helpen met het opruimen van al die rommel in zijn tuin. Ik vond dat juist wel heel leuk. Wat dat betreft zijn mijn ouders nog wel netjes, het natuurlijk tuinieren zit dus niet in mijn genen.’’ Nienke Plantinga is nu een zeer bevlogen tuinontwerper in Beetsterzwaag. Ze schreef samen met publiciste Katje Staring het pas uitgekomen tuinboek Avontuurlijk Tuinieren.

Juf

Nienke werd in 1977 geboren in Hattem. Op haar 18de ging ze op kamers wonen in Zwolle en sinds 2009 woont zij met haar man Koen, ingenieur en drie dochters in Beetsterzwaag. „Vroeger wilde ik juf worden, maar na een open dag waarbij we als kleuters in een kringetje moesten zitten wist ik al heel snel dat dit niet bij mij paste. Wel wilde ik met mensen werken en daarom ben ik toen de opleiding Personeel en Arbeid gaan volgen.’’

In dit werkveld vond ze een baan als personeelsadviseur en dat heeft ze tien jaar gedaan. ,,Ik werkte twee dagen in de week, want we hadden drie kleine kinderen, maar mijn werkgever vond dat ik als senior-adviseur wel vier dagen per week kon werken. Daar had ik grote moeite mee en ook vond ik het werk eigenlijk niet zo interessant. Ik heb toen besloten er een jaar tussenuit te gaan en bij mezelf na te gaan wat ik dan wel wilde. Via een NLP opleiding kreeg ik het idee voor tuinontwerpen.’’

Permaculture

,,Ik kwam in contact met een Chinese medecursist, met wie ik bevriend raakte en die mij hielp bij mijn worsteling. Hij zei dat ik het vak van tuinontwerper een kans moest geven.” Dat advies heeft ze opgevolgd en de eenjarige opleiding Tuinarchitectuur gevolgd. Toen bleek dat ze al heel veel wist. Om haar kennis op het gebied van natuurlijke tuinen verder uit te breiden volgde ze de opleiding Permaculture Design.

„Daar leer je hoe de natuur werkt en hoe je met de natuur mee kunt ontwerpen. Lastige problemen die je tegenkomt leer je zien als kansen, en zo ontdek je natuurlijke oplossingen. Belangrijk is uit te gaan van de kringloopgedachte: heb je bijvoorbeeld luizen in je plant, dan is er een tekort aan lieveheersbeestjes. Zij eten luizen en zo krijg je een kringloop op gang die tevens zorgt voor diversiteit in je tuin. Dit vereist wel een omslag in je denken, je leert omdenken.”

Klikte

„Bij het idee voor een boek had ik dezelfde onzekerheid, kan ik dat wel? Hier liep ik al langere tijd mee rond.” Tijdens een workshop in het kader van de Culturele Hoofdstad over groen en architectuur kwam ze in contact met Katja Staring. Het klikte meteen en tijdens een gesprek ontstond het idee om samen een boek te schrijven.

„De zwaarlijvige, geijkte boeken over tuinieren zijn vaak te dwingend en specifiek, en daarmee meer geschikt voor gevorderde tuiniers. Het valt mij op dat mensen heel weinig weten over tuinieren en ook over de natuurlijke processen in hun eigen tuin. Samen maakten we een basistuinierboek, op een luchtige manier geschreven, toegankelijk, met boordevol praktische tips over de ideale opbouw van een levendige tuin, een stappenplan, tuinkalender en plantenlijstjes. Het is tuinieren met weinig onderhoud en veel liefde en begrip voor het hele ecosysteem dat plant, mens en dier verbindt.’’

Paaspreek

Plantinga en Staring gingen vorig voorjaar van start en binnen drie maanden was het boek geschreven. Nu ligt het in de boekhandel en er zijn al meer dan vijfhonderd van verkocht. ,,De reacties zijn lovend. Onze predikant Bart Elbert was een van de eersten die het kocht, twee dagen later kocht hij er nog twee voor zijn dochters en hij heeft er zelfs de paaspreek aan opgehangen! Hoe mooi kan het zijn: de verbinding van de natuur met spiritualiteit.’’

Ook Dagblad Trouw besteedde er aandacht aan. De auteurs hebben nu zo de smaak te pakken dat er al een serie nieuwe boeken in het verschiet ligt, over het beheer en aanleg van het openbaar groen. De term ‘avontuurlijk tuinier’, die ze zelf hebben bedacht, dekt ook de lading van de boeken die nog volgen.

In haar contacten met tuinarchitecten en hoveniers merkt Nienke Plantinga dat daar een enorm kennisgat bestaat ten aanzien van de natuur. „Je ziet veel grijze tegelcatalogi. Ze voeren vaak uit wat de klant wil en dan worden het doorgaans betegelde tuinen, zonder ziel en zonder beleving. Ik vroeg aan een hovenier naar hun beleving in de tuinen en één hovenier vertelde over de meest enthousiaste klant. Die riep uit: ‘We zijn zo gelukkig met onze tuin’. Daar gaat het om!’’

Boodschap

De boodschap die Nienke heeft staat in het teken van omdenken:

- Wij staan niet boven de natuur, we kunnen niet ongestraft ingrijpen.

- Durf anders te zijn, experimenteer en verdiep je in de materie, wees niet bang om fouten te maken.

- Zorg goed voor de bodem, het is een wereld op zich, wemelend van leven. Een gezonde bodem is vrij van verstorende, chemische en dodende middelen.

- Omarm het onkruid. Zo is zevenblad een ideale bodembedekker, die voorkomt dat de bodem uitdroogt. Bovendien kun je er pesto van maken.

- Laat het blad liggen in de herfst, want dat is juist voeding voor de bodem.

- Laat de brandnetel staan, vlinders leggen er hun eitjes op en je kunt er soep of thee van maken.

- Gebruik geen giftige bestrijdingsmiddelen en kunstmest, maar voed juist je bodem, combineer vrienden-planten, zo kun je ook lavendel naast je rozen planten ter voorkoming van luis.

Verrukkelijke tuin

In het boek worden veel tuinsoorten beschreven, zoals de mindful-tuin, de speel- en doe tuin, de verrukkelijke tuin. Zelf heeft Nienke een sociale tuin. Deze staat voor het delen van de fijne leefomgeving met je familie, vrienden en buren. Ze ziet het als een verlengde van de woonkamer en ze zijn het hele jaar door zoveel mogelijk buiten. Er hangt een hangmat en er staat een hottub. Haar man maakt graag een lekker vuurtje in de vuurschaal, die zorgt voor licht, warmte en gezelligheid.

De uitgave van het boek komt op een moment dat er steeds meer bewustwording op gang komt, ook al wordt al jaren geroepen dat het slecht gaat met de insecten en met name de bijen. Kennelijk is de tijd er nu rijp voor. Ook in Beetsterzwaag zijn er veel initiatieven om de leefomgeving van de bij te verbeteren. Volgens projectleider van Silence of the Bees, Jan-Willem Van Kruyssen, staat de ‘bij’ symbool voor biodiversiteit. Als je wilde bijen aantreft in je tuin dan doe je het goed!

Bijenvriendelijk

Op 20 mei (20.00 uur) organiseert de werkgroep ‘Op de bres voor de bij’ samen met natuurvereniging Geaflecht in zalencentrum de Buorskip in Beetsterzwaag een lezing over de bij, waar ook Nienke Plantinga een bijdrage levert met het geven van voorlichting en tips voor een bijenvriendelijke tuin.

Een ander initiatief is de viering van The world bee day op zondag 19 mei (tussen 10.00 en 16.00 uur) in samenwerking met het Fryske Gea en Silence of the bees op het landgoed van het Fryske Gea-kantoor in Olterterp. Er zullen diverse stands zijn over bijen, workshops en muziek. Ook hier heeft Nienke Plantinga een stand met haar boek.

Tekst: Japke Weij