Beetsterzwaag eert verzetsvrouw Tiny Mulder met een plein

Beetsterzwaag

Met het vernoemen van het nieuwe plein naar Tiny Mulder wordt eindelijk de rol van de vrouw in het Nederlandse verzet erkend. Dat zeiden haar biograaf Geart de Vries en haar dochter Rixt Zuidema vanavond na de onthulling van de naam.

De rol van de vrouw in het verzet is lang verzwegen en weggemoffeld. Het koerierswerk werd door historici als Lou de Jong, die hèt standaardwerk over de oorlogsjaren schreef, maar amper genoemd. Vrouwen waren vooral ondersteunend, zodat de mannen het eigenlijke werk konden doen, was lang de opvatting. ,,De namme fan Tiny Mulder komt yn it wurk van Lou de Jong dan ek net foar’’, aldus De Vries. En ook in die oorlogstijd zelf werden vrouwen nog niet voor vol aangezien, ook niet door de Duitse bezetters. ,,Dêrtroch koenen se miskien ek wol wat makliker yn it ferset wurkje, mar de kar dy’t sy makke as jonge frou fan krekt 20, in famke noch, makket har fanút ús tiid besjoen wol bysûnder en heldhaftich.’’

Geboortedorp

Het initiatief voor het eren van Tiny Mulder komt van oud-burgemeester Joost van Bodegom. Er waren wel eerder mogelijkheden geweest, weet De Vries, bijvoorbeeld in de Leeuwarder Vrijheidswijk, maar het feit dat haar geboortedorp als eerste haar naam vereeuwigt in de straatnamen, zou haar zeker trots hebben gestemd. Dochter Rixt Zuidema beaamt dat. ,,Ik tink wol dat se it moai fûn hie. As se eard waard fûn ús mem dat altyd wol leuk. Us omke Alle hat der noch foar krewearre dat der yn Ljouwert in byld kaam foar de froulju dy’t har yn de oarloch ynsetten ha, lykas ús beppe, de mem fan Tiny, dy’t altyd mar wyldfrjemde minsken oer de flier hie en soarge dat der genôch te iten en te drinken wie.’’

Rixt Zuidema, die in Zutphen woont, liet vanavond een duif los, toen wethouder Anko Postma en oud-burgemeester Joost van Bodegom de naam van het nieuwe Tiny Mulderplein onthulden. De duif is niet alleen het symbool van de vrede, maar ook de koerier die boodschappen overbrengt, zoals Tiny Mulder dat in de oorlog deed en ook later als schrijfster en journaliste. De doos met de duif werd vanaf het dorpshuis in een lang lint door dorpsbewoners doorgegeven tot de bak uiteindelijk bij de schooljeugd belandde.

De hannen frij

,,Ik ha lêsten les jûn hjir op basisskoallen en doe ha wy it ek hân oer hoe’t minsken har gedrage yn sokke frjemde tiden. Dan hoopje jo mar dat jo deselde kar meitsje, mar dat doar ik net mei sekerheid te sizzen. Ien jonkje wie hiel earlik. Ik tink net dat ik dat doarre soe, sei er. En ik wit ek net wat ik dwaan soe. Us pake en beppe namen in Joadsk famke yn’e hûs. As dat ûntdutsen waard, dan hienen se sels ek net sa lang mear te libjen hân. Us mem hat wol altyd sein: doe’t de oarloch begûn wie ik noch jong en doe’t it foarby wie lei de wrâld noch foar my. Mar der wienen ek in soad dyt ál midden yn har karjêre sieten, mei in húshâlding, mei bern. Us mem sei: dat is dochs in oare sitewaasje as wannear’t jo de hannen frij ha.’’

De oorlog heeft Tiny Mulder gevormd. Ze moest onder druk werken en moest versneld volwassen worden. Wat er van haar geworden was zonder die verzetservaring is speculeren. ,,Us mem wie net bleu, se wie ek net stil, en ik tink dat se dan ek wol begûn wie te skriuwen.’’