Recensie | Eigentijds digitaal grafische beelden: ordenen en bewegen

Opsterland-Ooststellingwerf

Jurjen K. van der Hoek zijn kijk op de kunst van Carrie Meijer en Hans Kleinsman, zoals op dit moment en nog tot en met zondag 16 oktober te zien in Kunstlokaal No.8 in Jubbega.

De etsplaat en de lithosteen zijn in de nieuwe grafiek het bureaublad van de computer. De digitale kunst bouwt zich op in nullen en enen. Talloze gegroepeerde bits en bytes, die het DNA vormen van de beeltenis. Eenvoudige grondgetallen die zich laten berekenen tot een veelvoud aan logaritmes. Want hoe simpel de basis ook lijkt, de uitkomst is altijd veelvormig en complex. Het beproefde materiaal, van de naald en de loper tot de zuurkast en de pers, blijft getoetst en zeer wel bruikbaar. Maar moderne technieken lieten eerder al het zeefdrukken toe en miskennen nu het plotten en printen niet. Want is het geverfde schilderij en het gehakte beeld het onmiskenbare origineel, in de grafiek is dat de plaat en de steen waar vanaf gedrukt wordt. In de digitale wereld bevindt het originele beeld zich in de cloud of in elk geval zwevend ergens in de ether. Maar is in de grafiek het originele beeld niet juist de afdruk, dat wat zichtbaar is en blijft. De grafische technieken laten dat schijnbaar originele beeld meermalen tot uitdrukking komen. De digitale grafiek heeft hetzelfde karakter: het beeld dat zichtbaar wordt door de print is het originele beeld dat de kunstenaar zich wenst. Resultaat telt De grafiek die Hans Kleinsman in Kunstlokaal No.8 laat zien heeft nog niet altijd de orthodoxe druktechniek achter zich gelaten. In de computer wordt het beeld gestuurd berekend, dat door een tekenmachine op de lithosteen wordt gekrast. De prent wordt vervolgens gedrukt in afzonderlijke kleurlagen. Maar eigenlijk is de techniek van minder belang. Het is het resultaat dat telt. En dat zijn levendige patronen die zich in diverse kleuren over het papier bewegen. Het moment is stil gezet, maar door de dynamische veelheid aan vormen rumoert het voor de ogen. Van dichtbij zijn vlakken te isoleren zodat details in pixels zichtbaar worden, maar van een afstand is de grote samenhang te ontdekken. Er is geen herkenbare beeltenis, maar deze bespeurt de kijker automatisch, zoals het oog altijd iets tastbaars wil beschouwen in veelvormigheid. In detail ademen de kleurige pixels het wit van de ondergrond, daardoor leven de tinten op wanneer alles ineen vloeit van gepaste afstand gezien. Drukte van belang De strakke kaders van Carrie Meijer vormen een balans tot de organische vormen van Kleinsman. Een reidans in vierkwartsmaat naast de mathematische choreografie. Er lijkt weinig plek voor spel in de verkaveling van lijnen en vlakken. Ritmisch is het font ingedeeld en voortdurend echoot de lijn het vlak. Door het felle kleurgebruik, dat een kunstmatige aansturing eigen is, schitteren de werken wel voor de ogen. Ieder vlak naast elke lijn vraagt de aandacht, dring zich op in het beeld en voor de ogen. Het is een drukte van belang, omdat de blik geen rust kan vinden. Pas wanneer het vlak de vrijheid krijgt om te gaan schuiven en in beweging kan komen, ontstaat een bijzonder geheel. Het is alsof het vlak is losgekomen van het kader. De kunstenaar de begrenzing loslaat om zich te buiten te kunnen gaan aan het experiment. De egaal gekleurde vierkanten en rechthoeken nemen de vorm aan van een plattegrond, een bovenaanzicht waarbij je door de diverse etages kijkt naar dieper liggende lagen. Zo strekt een plat beeld zich van boven naar beneden ver uit. Die werking wordt versterkt door vlakken er tussen te drukken met onderscheidende pixels. Jammer In vormgeving en kleurverhouding een rumoerige tentoonstelling bij Kunstlokaal No.8. Jammer dat de drukte slechts van korte duur is en de rust vrij snel laat weerkeren tussen de witte muren van het voormalige klaslokaal. Jurjen K. van der Hoek ------- “Bewegen en ordenen”, grafiek van Hans Kleinsman en Carrie Meijer bij Kunstlokaal No.8, Schoterlandseweg 55 in Jubbega. Tot en met 16 oktober.

Auteur

Redactie